“Panorama” proqramının ikinci hissəsində 1979-cu il 30 mayda Mühəmmərədə (Xorrəmşəhr) baş verən hadisələrin siyasi nəticələri və İranın gələcəyi müzakirə olunub. Proqramın qonağı olan Əhvazlı ərəb siyasi fəalı və Əhvaz Təzamün Partiyasının müşaviri Kərim Əbdiyan, “Qara Çərşənbə” kimi tanınan qanlı hadisələri İslam Respublikasının qeyri-fars millətlərin tələblərinə qarşı ilk hərbi müdaxiləsi kimi qiymətləndirib.
ArazNews-un verdiyi məlumata görə, Əbdiyan bildirib ki, bu hadisədən sonra repressiya siyasəti Kürdüstan, Türkmənsəhra və Azərbaycan da daxil olmaqla digər bölgələrə də yayıldı. Onun sözlərinə görə, bu hadisələr inqilabın ilk şüarları ilə bağlı yaranmış ümidləri aradan qaldırdı və ərəb gənclərinin bir hissəsini radikallaşdırdı. Nəticədə onların çoxu İraq da daxil olmaqla qonşu ölkələrə köç etdi. Əbdiyan qeyd edib ki, 1980-ci ildə Londonda İran səfirliyini ələ keçirən altı Əhvaz ərəb gənci “Qara Çərşənbə” siyasi məhbuslarının azad edilməsini tələb edirdi və bu hadisə ingilis tarixçisi Ben Macintyre-in “The Siege” adlı kitabında onun iştirakı ilə sənədləşdirilib.
Əbdiyan hazırda Əhvaz bölgəsinin faktiki hərbi və təhlükəsizlik nəzarəti altında olduğunu bildirib. O qeyd edib ki, İranın neft, qaz və neft-kimya sərvətlərinin təxminən 85 faizi bu bölgədə yerləşsə də, yerli əhali yoxsulluq içində yaşayır və ərəb gənclər öz ata-baba torpaqlarındakı sənaye müəssisələrində belə işlə təmin olunmur. Onun sözlərinə görə, bölgədəki əsas inzibati, hərbi və neft sektorundakı vəzifələr qeyri-yerli şəxslərə verilir.
Siyasi fəal doktor Vəzirinin “İran, xəyali ölkə” kitabına istinad edərək bildirib ki, İranın vahid millət-dövlət modeli tarixi reallığı əks etdirmir. Onun fikrincə, son yüz ildə həm Pəhləvi dövründə, həm də İslam Respublikası dövründə tətbiq olunan fars millətçiliyi uğursuz olub. Əbdiyan iddia edib ki, ölkənin geridə qalmasının əsas səbəbi əhalinin təxminən üçdə birini təşkil edən bir qrupun kimliyinin, dilinin və məzhəbinin digər çoxmillətli cəmiyyətə qəbul etdirilməsinə çalışılmasıdır. O əlavə edib ki, Əhvaz neftindən əldə olunan yüz milyardlarla dollar bölgənin inkişafına deyil, mərkəzi hakimiyyətin hərbi, nüvə və regional layihələrinə sərf olunub.
Müsahibənin sonunda Əbdiyan İranın gələcək siyasi modeli barədə fikirlərini bölüşüb. O bildirib ki, beynəlxalq hüququn mövcud şərtləri daxilində tam müstəqillikdən daha real model qeyri-mərkəzləşdirilmiş, plüralist federal sistemdir. Onun təklif etdiyi model dörd əsas prinsipə əsaslanır: fars siyasi qüvvələri ilə qeyri-fars millətlərin ayrıca, lakin müttəfiq şəkildə fəaliyyət göstərməsi; biri federal mərkəz, digəri isə federal bölgələr üçün olmaqla iki konstitusiyanın hazırlanması; Milli Məclis və Senatdan ibarət ikipalatalı parlament sisteminin yaradılması; həmçinin federal bölgələrin iki üçüncü səs çoxluğu ilə ittifaqdan ayrılmaq hüququnu nəzərdə tutan mexanizmin tanınması.
