İslam Respublikasının təhlükəsizlik orqanlarının və onlara bağlı şəbəkələrin Azərbaycan milli hərəkatı daxilindəki açıq və gizli əlləri yenidən fəallaşıb. Bu, Azərbaycanda bir növ «açılış» barədə ehtimalların artdığı vaxta təsadüf edir: konsertlərin və festivalların keçirilməsindən tutmuş Türk Dili Fondunun yaradılması məsələsinin yenidən gündəmə gətirilməsinə qədər. Məqsəd siyasi mühiti süni şəkildə formalaşdıraraq Azərbaycan milli hərəkatını öz əsl və tarixi yolundan yayındırmaqdır.
Bu təhlükəsizlik orqanlarının agentləri və piyadaları himayədarlarının onlara həvalə etdiyi siyasəti icra edirlər. Bu dəfə onlar internet kampaniyası başladıb İran prezidenti Məsud Pezeşkiandan türk siyasi məhbusların azad edilməsini tələb etdiklərini iddia edirlər. Kampaniyanı sosial şəbəkələrdə geniş yayaraq imza toplamağa çalışırlar.
Lakin əsas sual budur: nə baş verib ki, bu şəxslər məhz indi Azərbaycanın siyasi məhbuslarını xatırlayıblar və birdən-birə Məsud Pezeşkiana məktub yazmaq fikrinə düşüblər? Azərbaycanın siyasi məhbusları özləri Evin və Təbriz həbsxanalarından Pezeşkiana məktublar yazıb işlərinə ədalətli baxılmasını tələb edəndə niyə həmin şəxslər və cərəyanlar bu tələbləri dəstəkləmədilər? Həmin siyasi məhbuslar bu məktublara görə İslam Respublikasının ədalətsiz məhkəmələrində mühakimə olunub yeni hökmlər alanda niyə bu iddiaçılardan heç bir reaksiya gəlmədi?!
Bu açıq ziddiyyət hər şeydən əvvəl onu göstərir ki, onların məqsədi siyasi məhbusları müdafiə etmək deyil. Onlar Azərbaycan millətinin real tələblərindən kənar hədəflər güdən layihələri irəli aparırlar.
Diqqətçəkən məqam budur ki, bu layihə o qədər nüfuzdan düşüb və əsl mahiyyəti elə üzə çıxıb ki, Evin və Təbriz həbsxanalarında saxlanılan Azərbaycan milli hərəkatının siyasi məhbusları da ona qarşı tənqidi mövqe tutublar. Son illərdə dirənişi və müqaviməti Azərbaycanın milli mübarizəsinin simvoluna çevrilən bu məhbuslar belə fəaliyyətləri İslam Respublikasının «kök və dəyənək» siyasətinin bir hissəsi sayırlar. Bu siyasət bir tərəfdən məhdud vədlər və təbliğat şouları ilə saxta ümid yaratmağa və milli tələbləri cilovlamağa çalışır. Digər tərəfdən isə eyni vaxtda milli fəallara qarşı repressiyalar, istintaqa çağırışlar, həbslər və hökmlər davam edir. Bu baxımdan, son nümayişkaranə kampaniyalar və media layihələri hakimiyyətin yanaşmasının dəyişdiyini göstərmir. Əksinə, onlar Azərbaycanda milli tələbləri idarə etmək və nəzarətdə saxlamaq mexanizminin bir hissəsi kimi qiymətləndirilir.
Digər tərəfdən, bu fəaliyyətlərlə eyni vaxtda belə bir iddia da səsləndirilir: guya Cənubi Azərbaycanda Ruhani, Xatəmi və başqaları kimi fars mərkəzli siyasi cərəyanın simaları ilə müqayisə oluna biləcək ciddi siyasi şəxsiyyət yoxdur. Əslində bu iddia «lider yaratmaq» cəhdindən başqa bir şey deyil. Məqsəd Azərbaycanda və milli hərəkatda ictimai rəyi yönləndirmək və nəzarətdə saxlamaq üçün istənilən simaları ortaya çıxarmaqdır. Bu layihə son nəticədə təhlükəsizlik orqanlarının hərəkata nüfuz etməsinə və onu dolayı yolla idarə etməsinə zəmin yarada bilər.
Bu yanaşmaya cavab olaraq xatırlatmaq lazımdır ki, Azərbaycanın köklü siyasi ənənəsindən qaynaqlanan Azərbaycan milli hərəkatı heç vaxt bir fərdin ətrafında qurulmayıb. Bu hərəkat müasir tarixi boyu təşkilatlanmanı, mütəşəkkilliyi və kollektiv fəaliyyəti siyasi mübarizənin mərkəzinə qoyub. Təbriz Qeybi Əncümənindən Azərbaycan Demokrat Firqəsinə, oradan da milli hərəkatın içindən çıxan siyasi təşkilat və qurumlara qədər bu əsas prinsip həmişə qorunub: mübarizənin davamlılığı və milli maraqların müdafiəsi ayrı-ayrı şəxslərdən deyil, təşkilatlardan və millətin kollektiv iradəsindən asılıdır.
