ArazNews
Ana Səhifə / Xəbər / Ceyms Vebb teleskopunun yeni kəşfi: alimlər ilk dəfə "qara dəlik ulduzu" müşahidə etdilər
Xəbər

Ceyms Vebb teleskopunun yeni kəşfi: alimlər ilk dəfə "qara dəlik ulduzu" müşahidə etdilər

Ceyms Vebb teleskopunun yeni kəşfi: alimlər ilk dəfə

Astronomlar bütün Günəş sistemi qədər böyük olan bir cisim aşkar ediblər ki, o, ən parlaq ulduzlardan yüz milyard dəfə çox işıq saçır. Araşdırmalar göstərib ki, bu qəribə cisim əslində ulduz deyil — ilk dəfə müşahidə olunan bir qara dəlikdir.

NASA-nın Ceyms Vebb kosmik teleskopu ilə erkən qalaktikaları izləyən komanda Böyük Partlayışdan bir neçə yüz milyon il sonrasına aid qeyri-adi dərəcədə parlaq qırmızı bir nöqtə aşkar edib. Bu nöqtə görünüşcə nəhəng bir ulduza bənzəyirdi, lakin saçdığı işığın miqdarı fiziki baxımdan ulduz üçün məna kəsb etmirdi.

Adi ulduzlar nüvə sintezi vasitəsilə parlayır — Günəşimizi də işıqlandıran eyni reaksiya. Ancaq bu cismin işığı nüvə sintezi ilə izah edilə biləcəyindən qat-qat güclüdür. Tədqiqatçıların sözlərinə görə, bu cisim kütləsi Günəşdən təxminən yüz min dəfə çox olan bir qara dəlikdir ki, sıx qaz buludu ilə əhatələnib və ətrafını udaraq bu şəkildə parlayır.

Bu kiçik və qəribə qırmızı nöqtələr Ceyms Vebbin erkən kainata aid şəkillərində dəfələrlə müşahidə edilib və sonra zamanla gözdən itib. Tədqiqatçılar indi güman edirlər ki, onların bir çoxu bu günə qədər tanınmayan, ulduz və qara dəliyin qarışığı olan eyni növ hibrid cisimlər olub.

Bu cisimlərin dəqiq tanınması astronomiyanın ən böyük tapmacalarından birinin həllinə kömək edə bilər: superkütləvi qara dəliklər kainatın ilk anlarında necə bu qədər sürətli və böyük böyüyə bildilər?