Bir çoxları yaddaşını qorumaq ümidi ilə balıq yağı kapsulları qəbul edir, lakin iki il davam edən klinik sınaq bu ümidi təsdiqləməyib. Araşdırmada omeqa-3 yağ turşularından biri olan DHA-nın yüksək dozası Alsheymer xəstəliyi riski olan şəxslərin beyninə çatıb, amma nə onların yaddaşını qoruyub, nə də beynin yaddaş mərkəzi olan hipokampın kiçilməsini yavaşladıb.
Araşdırmada iştirak edən könüllülər 55-80 yaş arasında olub, nadir hallarda balıq yeyiblər və onların Alsheymerə tutulma riski orta göstəricidən yüksək olub. Onların yarısı düz iki il hər gün beyin hüceyrələrinin xarici membranının formalaşmasında rol oynayan bu yağ turşusundan 2000 milliqram qəbul edib, digər yarısına isə plasebo verilib. Bu müddət ərzində nə könüllülər, nə də həkimlər hansı kapsulun qəbul edildiyini bilməyiblər.
Bu qida əlavəsi beyinə nüfuz edib: qəbula başlanmasından altı ay sonra beyin-onurğa beyni mayesində, yəni beyni əhatə edən şəffaf mayedə DHA-nın miqdarı 17 faiz artıb. Bununla belə, iki il sonra DHA qrupunun yaddaş və təfəkkür testlərindəki nəticələri plasebo qrupundan yaxşı olmayıb, beynin görüntülənməsi də onların hipokampının digər qrupla müqayisədə daha yavaş kiçilmədiyini göstərib. Könüllülərin təxminən yarısında Alsheymer xəstəliyinə tutulmanın məlum olan ən güclü irsi amili sayılan gen olub, lakin bu qrup da DHA-dan daha çox fayda görməyib. Kapsullar təhlükəsiz olub və bu baxımdan hər hansı problem qeydə alınmayıb.
Tədqiqatçılar ehtimal edirlər ki, omeqa-3 tam qidalanma rasionunun bir hissəsi olduqda ən böyük təsiri göstərə bilər. Buna misal kimi balıq, tərəvəz, meyvə, tam taxıllar, paxlalılar, qoz-fındıq və zeytun yağına əsaslanan, Alsheymer riskinin azalması ilə əlaqələndirilən Aralıq dənizi pəhrizini göstərmək olar. Onların sözlərinə görə, yaş, sağlamlıq vəziyyəti və genlər də beynin omeqa-3-dən nə dərəcədə faydalandığına təsir göstərə bilər. Elə buna görə də tədqiqatçılar hazırda beynin bu yağ turşularından daha yaxşı istifadə etməsinə kömək edəcək dərmanlar üzərində işləyirlər.
Mütəxəssislər beyin sağlamlığını qorumaq üçün fiziki cəhətdən aktiv olmağı, yaxşı yatmağı, zehni fəal saxlamağı və Aralıq dənizi üslubunda liflə zəngin qidalar yeməyi tövsiyə edirlər. Bu pəhrizin paxlalılardan və göyərtidən tutmuş qoz və balığa qədər bir çox tərkib hissəsi İran süfrəsində də tanışdır.
