Keçən gün Rza Pəhləvi Hollandiya parlamentinin bir sıra deputatlarının dəvəti ilə Haaqdakı parlament xarici işlər komissiyasının iclasında iştirak etdi. Nşəst VVD Liberal Partiyasının üzvləri də daxil olmaqla bir neçə deputatın təşəbbüsü ilə keçirildi.
Nşəstin keçirildiyi eyni vaxtda İrandakı zülm altındakı xalqların fəalları və nümayəndələri bu dəvətə etiraz edərək, tribunun yalnız bir siyasi axına verilməsini tənqid etdilər. Bu etirazların ardınca görüş rəsmi plenar nşəst deyil, komissiya iclası formatında keçirildi; bundan əlavə, İranın zülm altındakı xalqlarının nümayəndələrinin fikirlərini dinləmək üçün ayrıca bir nşəst də təşkil edildi.
Hollandiya KİV-ləri — o cümlədən NOS və bir neçə digər xəbər agentliyi tərəfindən geniş işıqlandırılan bu tədbir, Pəhləvinin İran müxalifətindəki rolu ətrafındakı gərgin müzakirələri əks etdirdi; onu dəstəkləyənlər İran rejiminə qarşı müqavimətin simvollarından biri kimi qiymətləndirərkən, tənqidçilər onun yalnız İran cəmiyyətinin kiçik bir hissəsini təmsil etdiyini iddia edirlər.
Nşəstdə İrandakı Azərbaycanlıların milli və əsas hüquqlarının müdafiəçisi, siyasi fəal Teoman Şahin, keçmiş rejim dövründəki struktur ayrı-seçkilik, repressiya və zorla assimilasiya ilə bağlı çıxış edərək, İranda yaşayan bütün xalqların və etnik qrupların bərabər hüquqlarının tanınmasının zəruriliyini vurğuladı. O bildirib ki, demokratik gələcək yalnız bütün qruplar öz taleyini təyinetmə, dil və mədəniyyətlərini qoruma hüququna sahib olduqda və bərabər hüquqlardan yararlandıqda mümkündür.
Şahin İranın milli, mədəni və dil müxtəlifliyinə işarə edərək qeyd etdi ki, İranda heç bir qrup mütləq çoxluğu təşkil etmir; bu gerçəkliyi görmə məzdur etmək davamlı bir gələcəyin formalaşmasına mane olacaq. O həmçinin İranın bütün siyasi qüvvələri arasında həqiqi dialoqun qurulmasını və beynəlxalq hüququn tanınmış prinsiplərinə hörmət edilməsini tələb etdi.
Nşəst Rza Pəhləvinin Hollandiya parlamentindəki iştirakı ilə eyni vaxtda keçirildi və bu, KİV-lərin və siyasi fəalların geniş diqqətini cəlb etdi. Bununla belə, ən çox diqqəti çəkən məsələ Hollandiya parlamentinin xarici əlaqələr komitəsinin İranın müxtəlif siyasi və etnik təbəqələrinə tribun vermək qərarı oldu; bir çoxlarının fikrincə, bu addım illərlə beynəlxalq arenada səsləri az eşidilən çevrələrə özlərini ifadə etmə imkanı yaratdı.
İclas zamanı bir sıra monarxiya tərəfdarları toplantının gedişatına etiraz etdi və bu etirazlar müəyyən müddət iclasın nizamını pozdu. Şahinin sözlərinə görə, nşəstin sədri nəticə etibarilə parlament reqlamentinə istinad edərək etirazçıların bir hissəsinin salonu tərk etməsi barədə qərar verdi.
Gərginlik nşəst başa çatdıqdan sonra da davam etdi: bir qrup etirazçı toplantı məkanının qarşısında toplaşdı. İştirakçılar binadan çıxarkən şüarlar səsləndi və söz mübahisələri yaşandı; polisə gərginliyin daha da artmasının qarşısını almaq üçün müdaxilə etmək məcburiyyətində qaldı.
