Əlirza Ərdəbili
Məkkə sazişinin əhəmiyyəti təkcə onun hərbi müddəalarında deyil; bu sazişə dünya ilə iki fərqli münasibət növü arasındakı fərqin daha böyük kontekstində baxmaq lazımdır. İran İslam Respublikası ilə bağlı xəbərlərin əhəmiyyətli hissəsi sanksiyalar, nüvə mübahisəsi, müharibə, iqtisadi və ekoloji böhranlar, qonşularla ixtilaflar, qlobal maliyyə sistemi ilə əlaqənin məhdudlaşdırılması, siyasi və insan haqları məsələləri ətrafında dolaşdığı halda, digər bir çox ölkələrdə, hətta İrandan daha kasıb ölkələrdə belə, xəbər gündəminin əhəmiyyətli hissəsi investisiyalara, infrastrukturun inkişafına, ticarətin genişlənməsinə və əməkdaşlıq sazişlərinin imzalanmasına həsr olunub. Türkiyə, Səudiyyə Ərəbistanı və Pakistan arasındakı üçtərəfli saziş xəbərinə də məhz bu kontekstdə baxmaq lazımdır: üç ölkə öz resurslarını və imkanlarını birləşdirmək, təhlükəsizliklərini təmin etmək qabiliyyətlərini artırmaq üçün mexanizm yaratmağa çalışırlar.
